Het mooie van roeien

Ik woon vlakbij een breed kanaal waaraan diverse roeiverenigingen gevestigd zijn. Regelmatig zie ik de boten heen en terug varen, met een man op een fiets met een toeter op de kant die aanwijzingen geeft. Bij terugkomst op de vereniging nemen ze nog een drankje aan de bar, stel ik me dan zo voor. Maar veel meer weet ik er niet van. Hoogste tijd dus om eens aan een echte roeier in mijn vriendenkring te vragen wat dat nou is: roeien.

Wat maakt roeien bijzonder?

“Roeien is het voortbewegen van een boot door middel van de riemen (de roeispanen), je armen, je benen en je rug,” zegt mijn vriendin. Ja, zo ver was ik ook. Maar waarom zit zij bijvoorbeeld al vanaf haar middelbare schooltijd op roeien? Waarom is ze bij iedere verhuizing naar een andere stad, onmiddellijk op zoek gegaan naar de plaatselijke roeivereniging? Wat maakt roeien zo bijzonder?

“Je kunt het doen tot je tachtigste,” zegt mijn vriendin Merel meteen enthousiast, “want je kunt wedstrijdroeien, maar ook recreatief. En het is veelzijdig, je kunt roeien in je eentje, maar ook in een twee, een vier of in een acht. Het leuke van het roeien met meerdere mensen, bijvoorbeeld in een vier, is dat je elkaar dan echt nodig hebt om het goed te laten gaan. Je moet heel goed op elkaar afstemmen en als dat dan lukt, als je allemaal gelijk roeit, dan is dat heel lekker, dan is dat een heel prettige beweging.” Merel ervaart dan synergie: het geheel is meer dan de som der delen, of anders geformuleerd, één plus één is drie. Verder is roeien een buitensport en dat vindt zij zalig. “Het kan bijna altijd, behalve als er ijs ligt of bij heel harde wind.” Wat Merel er ook prettig aan vindt is dat zij altijd haar techniek kan blijven verbeteren.

Roeien in een skiff

Wanneer je begint met roeien, bouw je het op van breed naar smal. Dat wil zeggen, je begint in een brede boot en gaat dan in steeds smallere boten roeien, tot je in een skiff (eenpersoons sportroeiboot) zit. Al is tegenwoordig de methode, dat jongeren meteen in een skiff gezet worden. Dit wordt de cybernetische methode genoemd. De instructeur geeft hierbij minimale aanwijzingen, de nadruk ligt op zelf ervaren en ondervinden. Je merkt het onmiddellijk aan de boot als je iets niet goed doet. Het idee is dat je daardoor snel de riemen op de juiste manier door het water leert halen. De reden dat deze methode vooral bij jongeren wordt toegepast is dat die veel onbevangener in de boot zitten dan volwassenen.

Merel heeft in alle soorten boten geroeid die er bestaan, van de brede wherry tot de smalle skiff; in een twee, een vier, een acht, en zelfs in een zes, die haar vereniging toevallig in bezit heeft, al is het een ongebruikelijk type boot. “Maar het koningsnummer is de twee zonder!” roept ze. Ze legt uit dat ze de twee zonder stuurman bedoelt. In deze boot heb je ieder maar één riem. Je hoeft dus maar íets niet goed te doen en je ligt in het water. Compleet aangewezen op elkaar dus, en op elkaars techniek: dat is het mooie van roeien.

Roeien in Nederland

Roeien wordt in Nederland ongeveer sinds 1860 als sport beoefend. Vroeger was het een elitaire aangelegenheid, en hadden de meeste verenigingen ballotagecommissies. Begin jaren dertig liet de gemeente Amsterdam daarom bij de bouw van de Berlagebrug een botenhuis opnemen, waarin de arbeiderskinderen van Amsterdam kennis konden maken met het roeien. Dit roeicentrum bestaat nog steeds en is een orgaan van het stadsdeel Oost/Watergraafsmeer. Wekelijks roeien er zo’n 700 cursisten. In totaal zijn er in Nederland 115 roeiverenigingen met zo’n 28.000 roeiers.

Alette Jurgens-van Bentum

Alette Jurgens-van Bentum (1972) is Neerlandicus, wekelijks bezoeker van de sportschool en schrijfster van het autobiografische boek TIKA. Met enige regelmaat zal ze op Energy+ Life bloggen over haar visie op gezondheid, sporten en voeding.

Google+